14-05-2018

یادگیری چند زبان مختلف به‌ صورت همزمان

افراد زیادی به دنبال یادگیری زبان‌های مختلفی هستند. ممکن است پس از دیدار با افراد چندزبانه شما هم علاقه‌مند شوید تا چندین زبان مختلف را فراگیرید. در صورتی که وسوسه فراگیری چندین زبان مختلف شما را هم درگیر خود کرده است و قصد دارید چند زبان را به‌صورت هم‌زمان مطالعه کنید. با اُتیچر در این مسیر همراه باشید تا بتوانید اطلاعات مفیدی را در این زمینه به دست آورید. پیش از این در مورد این که چرا یادگیری هیچ زبانی سخت نیست صحبت کردیم.
در صورتی که همین حالا مشغول فراگیری زبان جدیدی هستید، در این مقاله آن را L2 می‌نامیم. و چنانچه هم‌اکنون علاقه‌مند شده‌اید تا زبان دیگری را علاوه بر زبان دوم  فراگیرید، در این مقاله ما آن نمونه را L3 یاد می‌نامیم. به‌صورت کلی، ذهن اکثر زبان‌آموزان با چنین سؤالی درگیر است که آیا در ابتدا باید روند آموزشی زبان اول را به پایان رسانیم و بعدازآن شروع به یادگیری زبان دیگری کنیم و یا می‌توان یادگیری هر دو را به‌صورت همزمان ادامه داد؟ کدام روش مؤثرتر است؟
در این مقاله می‌توانید مطالبی مهم در این زمینه فراگیرید تا قبل از شروع برای یادگیری چندین زبان مختلف آن‌ها را در این مسیر به کار ببرید. علاوه بر این، در این مقاله می‌توانید مطالب مهمی در زمینه افراد چندزبانه فراگیرید. سعی کرده‌ایم تا تجربیات خود را در این زمینه در اختیار علاقه‌مندان قرار دهیم تا این افراد بتوانند با استفاده از پیشنهادات و تجربیات مطرح‌شده در مورد چندزبانه‌ها، این مسیر را تا سطح قابل‌توجه ای برای خود هموارتر کنند.
به هر حال، آیا می‌توانیم چند زبان را به‌صورت همزمان فرا گیریم؟
در ابتدا باید انگیزه زبان‌آموز برای یادگیری چندین زبان مختلف موردبررسی بیشتری قرار گیرد.
هر چند این موضوع ممکن است تکراری به نظر برسد، ولی انگیزه می‌تواند باعث پیروزی و یا شکست در روند آموزشی شود.
لحظه‌ای در این زمینه درنگ کنید. چرا قصد یادگیری چندین زبان مختلف را به‌صورت هم‌زمان دارید؟ آیا اخیراً به کشوری مسافرت کرده‌اید که از زبان دیگری برای مکالمه استفاده می‌کنند و یا ممکن است که زبان‌شناس خبره‌ای باشید و علاقه و نیازهای شغلی ایجاب می‌کند که چندین زبان به‌صورت همزمان را فراگیرید؟
نکته مهم در این زمینه، در نظر گرفتن چشم‌اندازهای بلندمدت است. یادگیری زبان پروسه‌ای طولانی‌مدت است که نیازمند تلاش و پشتکار مداوم است. باید همواره این سؤال را در ذهن داشته باشید که آیا توانایی ادامه چنین روندی را دارید  یا خیر؟ آیا در طولانی‌مدت علاقه شما به این زبان‌ها ثابت می‌ماند و یا غیر از این است. اشتیاق شما به حدی است که بتواند به‌صورت مستمر چنین روندی را برای چندزبانه شدن حفظ نماید؟

 

در این راه، باید شخصیت خود را نیز به‌صورت دقیق‌تری مورد بررسی قرار دهید. باید صبور، منظم و علاقه‌مند به حفظ چنین روندی به‌صورت طولانی باشید. به‌هیچ‌عنوان خستگی و فرسودگی شغلی نباید در این مسیر بر روی شما تأثیرگذار باشد و بتواند موجب پایان روندی شود که آن را با امیدهای زیادی آغاز کرده‌اید.
علاوه بر این، باید اهداف خود در این زمینه به‌خوبی مشخص کنید. باید تصمیم بگیرید که قصد یادگیری کامل زبان‌های جدید را دارید و یا می‌خواهید فقط توانایی درک آن را به دست آورید.
ممکن است فقط خواسته باشید تا بتوانید ادبیات موجود در زبانی خاص را درک کنید و در زبانی دیگر از قدرت بالایی در زمینه تولید متون با کیفیت برخوردار باشید. به همین علت، در این مسیر باید بدانید که کار بر روی مهارت‌های تولیدی بسیار سخت‌تر از مهارت‌هایی است که صرفاً قصد درک متن را دارید. در صورتی که بتوانید اهداف موردنظر خود در این زمینه به‌خوبی تعیین کنید، احتمال تداخل هر یک از این زبان‌ها در دیگری را نیز کاهش خواهید داد.

اهمیت زمان

به طور عموم، یادگیری زبانی جدید، زمان نسبتاً طولانی را هم نیاز دارد. ممکن است مشغول کاری تمام‌وقت باشید و یا مجبور شوید کارهایی را انجام دهید که بخش اعظمی از وقت شما را به خود اختصاص می‌دهند و در این مسیر نتوانید به اندازه کافی زمان، صرف یادگیری زبان‌های خارجی کنید. یا به‌صورت کلی خواسته باشید وقت خود را صرف استراحت پس از کار کنید. به همین دلیل قبل از شروع یادگیری چندین زبان با هم، نیاز است تا تمامی چنین مواردی را در نظر گیرید.
به هر صورت، یادگیری زبان خارجی کاری نیست که به تنهایی همان موضوع را در نظر گیرید. در این راه نیاز است تا تلاش‌های مستمری انجام دهید و علاوه بر این، ممکن است در این مسیر دچار خستگی نیز بشوید. مطمئن باشید که هیچ‌گونه میانبری در این مسیر وجود ندارد. نیاز است که مدت‌زمان قابل‌توجه ای از زندگی خود را صرف یادگیری فقط یک زبان خارجی کنید. و در مورد فراگیری دو زبان، این مدت بیشتر نیز خواهد شد. به همین دلیل نیاز است تا سبک زندگی خود را به گونه‌ای تغییر دهید که در این راه بتوانید نیازهای موردنظر خود را به‌خوبی پوشش دهید.
در صورتی که در حال حاضر نیز توانایی مکالمه به چندین زبان مختلف را دارید، باید سعی کنید تا اطلاعات خود را در مورد این زبان‌ها نیز افزایش دهید.  قصد داریم تا پیشنهاداتی را در این زمینه برای بهره‌مندی بیشتر از زمان در اختیار شما قرار دهم. تا بتوانید از آن به‌صورت مؤثر، برای فراگیری بیش از یک زبان استفاده کنید. ولی در هر صورت، نیاز است تا به اندازه کافی زمان در اختیار داشته باشید.
در صورتی که فکر می‌کنید بسیار پر مشغله هستید  یا نمی‌توانید امور زندگی خود را به‌خوبی مدیریت کنید. پیشنهاد ما این است که از یادگیری دو زبان متفاوت به‌صورت همزمان پرهیز کنید.

در زمینه L2 در چه سطحی قرار دارید؟

هر چند ممکن است که جالب به نظر برسد. ولی از فراگیری دو زبان به‌صورت همزمان پرهیز کنید. در صورتی که تجربه‌ای در این زمینه داشته باشید، به‌خوبی می‌دانید که ابتدای مسیر آسان است و به راحتی می‌توانید پیشرفت خود را در آن مشاهده کنید. ولی پس از مدت کوتاهی و پس از آنکه متوجه شوید اطلاعات شما هنوز در سطح ناچیزی قرار دارد، نا امیدی شما را فرا خواهد گرفت. و ممکن است در این مسیر با مشکلات بیشتری درگیر شوید.
در صورتی که بخش‌های مشترکی از هر دو زبان را مطالعه کنید، ممکن است اطلاعات موجود در آن‌ها با هم همپوشانی داشته باشند و به نوعی با هم درگیر شوند. به‌احتمال‌زیاد، نکات مشترک مشابهی در هر دو مورد وجود داشته باشند. به‌عنوان‌مثال، اطلاعاتی برای معرفی خود به زبان‌های خارجی، چگونگی درخواست قهوه و غیره. نکته مهم‌تر این است که در صورت یکسان بودن اهداف در زبان‌های مختلف، از روش‌های مشابهی برای یادگیری اطلاعات موجود در آن‌ها استفاده خواهید کرد.
ولی در صورتی که سطوح موجود در این زبان‌ها با هم متفاوت باشند، یادگیری زبان‌های مختلف نمی‌تواند باعث ایجاد خلل در این روند شود. به‌عنوان‌مثال اگر در سطح متوسطی از L2 باشید، به‌احتمال‌ زیاد توانایی مکالمه بدون مشکل با مردم عادی را خواهید داشت، علاوه بر این، می‌توانید به سادگی روزنامه بخوانید و ویدئوهای زبان اصلی مرتبط با آن زبان را تماشا کنید. ولی در صورتی که زبان L3 در سطح مقدماتی باشد، عملکرد شما نیز متفاوت خواهد بود. به‌عنوان‌مثال، ممکن است از فلش کارت‌های فراوان، دوره‌های آنلاین و همچنین کتاب‌های کار آنلاین زیادی در این سطوح استفاده کنید و هنوز راه زیادی برای ایجاد ارتباط با افراد معمولی در جامعه هدف را داشته باشید.
به همین دلیل می‌توان ادعا کرد که در صورتی که قصد یادگیری دو زبان و یا بیشتر را دارید، هر چقدر که در L2 پیشرفته‌تر باشید، به همان نسبت یادگیری زبان دیگر ساده‌تر خواهد بود.

شباهت موجود در میان زبان‌های موردنظر

فاکتورهای فراوانی در این زمینه دخیل هستند. با این‌حال، آن‌طور که مردم ادعا می‌کنند، همه‌چیز سفید و یا سیاه نیست. نظریه‌ای که اکثر افراد قبول دارند این است که یادگیری دو زبان از یک خانواده همانند فرانسوی و اسپانیایی به‌هیچ‌وجه پیشنهاد نمی‌شود. نظرات مختلفی در این‌باره داده شده است، با این‌حال نمی‌توان چنین گفته‌ای را به‌صورت کامل مورد تائید قرار داد.
در ادامه می‌توانید با مزیت‌ها و معایب یادگیری دو زبان که شباهت‌های فراوانی با هم دارند، آَشنا شوید.

مضرات :

زبان‌هایی که از ریشه‌های مشترکی استفاده می‌کنند، ممکن است بیشتر بر روند یادگیری هم تأثیرگذار باشند. با این‌حال، در نهایت یادگیری چنین زبان‌هایی می‌تواند مشکلات فراوانی را برای زبان‌آموزان به وجود آورند که یکی از مهم‌ترین نمونه‌های آن، کاربرد اشتباه کلمات و اصطلاحات موجود در آن به جای هم است. به‌عنوان ‌مثال، در حال حاضر شخصاً خود من با چنین مشکلی برخورد کرده‌ام. من در حال یادگیری دو زبان متفاوت نروژی و ایسلندی هستم. این دو زبان متفاوت ولی در یک خانواده قرار دارند. بعضی مواقع از کلمات نروژی (L3) در زبان ایسلندی (L2) به اشتباه استفاده می‌کنم. به همین دلیل به نظر می‌رسد که توانایی‌های من در زبان ایسلندی به نوعی تحت تأثیر قرارگرفته است. در صورتی که فراگیری گرامر دو زبان کاملاً متفاوت را شروع کنید، اشتباه در کاربرد ساختارهای یک زبان در زبان دیگر نسبتاً بعید به نظر می‌رسد و می‌توانید بدون مشکل از هر دو زبان استفاده کنید. به همین علت می‌توان این‌طور ادعا کرد، که مطالعه کلمات و ساختارهای مشابه می‌توانند باعث ایجاد مشکلاتی شوند و در نهایت یادگیری آن‌ها اندکی کسل‌کننده باشند.

مزیت‌ها:

زبان‌هایی که از یک خانواده مشترک هستند، می‌توانند باعث تقویت همدیگر شوند. این ویژگی در صورتی که دانش زبان‌آموزان از L2 در سطح قابل قبولی باشد، بیشتر نمود پیدا می‌کند. در چنین حالتی حتی قبل از اینکه شروع به یادگیری زبانی جدید کنید، از بخشی از نکات گرامری زبان L3 با خبر هستید و می‌توانید آن‌ها را بدون مشکل به جای هم استفاده کنید.
به هر صورت، جنبه‌های مختلفی برای هر یک از این حالات وجود دارد، بعضی مواقع ممکن است یادگیری چند زبان به‌صورت همزمان، ساده‌تر باشند، و در آن‌سو، یادگیری چنین مواردی می‌توانند گیج‌کننده باشند و یا حتی کم‌کم جذابیت خود را از دست بدهند.

زبان دوم
یادگیری دو زبان به صورت همزمان

نکاتی برای فراگیری چندین زبان به‌صورت هم‌زمان

زبان‌های مختلف را اولویت‌بندی کنید

این که در محیط زندگی می‌کنید یا برای یادگیری نیاز به کلاس دارید نکته مهمی است. در ابتدا بهتر است تصمیم بگیرید که کدام یک از این زبان‌ها از اهمیت بیشتری برخوردار هستند و علاوه بر این، باید زبان‌های سخت‌تر را نیز شناسایی کنید، زیرا چنین مواردی زمان بیشتری را برای یادگیری طلب می‌کنند. نباید سعی کنید که برنامه سختی برای خود تدارک ببینید. فقط همین‌قدر کافی است که بدانید بر اساس اولویت‌بندی‌ها کدام زبان در اولویت اول قرار می‌گیرد.
به نظر من بهتر است در حدود 70 درصد از وقت خود را صرف یادگیری L2 کنید. می‌توانید اهدافی را برای دستیابی در L2 تعیین کنید و پس از دستیابی به چنین مواردی، سراغ یادگیری سایر بخش‌ها بروید. در صورتی که متوجه شدید که فراگیری L3 آن‌قدرها هم دشوار نیست، می‌توانید برنامه خود را برای یادگیری این زبان در شب‌ها قرار دهید. و به مرور دانش خود در این زمینه افزایش دهید.

سعی کنید برای مدت قابل قبولی تمرکز خود را بر روی یک زبان قرار دهید

می‌توانید از روش‌های متفاوتی برای دستیابی به اهداف خود در این زمینه استفاده کنید. به‌ عنوان‌مثال می‌توانید به مدت معینی بر روی زبانی خاص متمرکز شوید. مثلاً می‌توانید یک روز تا یک هفته را به این موضوع اختصاص دهید و در طول این مدت، وقت خود را فقط صرف یادگیری یک زبان کنید. به طور یقین انجام این کار نسبت به مطالعه چندین‌باره منابع مختلف در طول روز بهتر است. با انجام چنین کاری می‌توانید وقت خود را به‌صورت مفید صرف یادگیری یک زبان در طول روز نمایید. همان‌طوری که می‌دانید، تقسیم کردن وقت روزانه خود بین زبان‌های مختلف می‌تواند تا حدودی دشوار باشد.
من شخصاً خودم به این نتیجه رسیده‌ام و به همین دلیل هر وقت که زبان خاصی را شروع می‌کنم، چیزی به من می‌گوید که باید سراغ مطالعه زبانهای دیگر بروم و شاید وقت کافی برای مطالعه به آن زبان اختصاص نمی‌دهم. به همین علت، چنین شرایطی ممکن است باعث سردرگمی بیشتر علاقه‌مندان شود. به همین دلیل بهتر است برای مدتی یکی از زبان‌ها را به‌صورت کامل کنار بگذارید و به سراغ دیگری بروید تا بتوانید تمرکز بیشتری بر روی آن داشته باشید.
علاوه بر این، وقتی که پس از مدتی سراغ یادگیری زبان دیگر می‌روید، این کار باعث ایجاد تنوع در این مسیر می‌شود. وقتی که چنین کاری انجام دهید، باعث می‌شود تا علاقه بیشتری برای مطالعه زبان‌های دیگر پس از ایجاد وقفه به وجود آید.
علاوه بر این، با انجام چنین کاری می‌توان به مغز خود آرامش و همچنین قدرت پردازش بیشتری را برای بررسی دانسته‌های قبلی داد. به گفته بسیاری از زبان‌شناسان، یادگیری زبانی جدید بیشتر پروسه‌ای نامحسوس است. ولی در هر صورت باید صبر کنیم و پس از بررسی‌های متعدد درک کنیم که بهترین روش برای شما کدام روش است.

پرهیز از کاربرد نادرست زبان‌های مختلف به جای همدیگر

برای جلوگیری از کاربرد جدا از هم زبان‌هایی که در حال فراگیری آن‌ها هستید، نیاز است تا هر یک از آن‌ها را متصل به موضوعی خاص کنید. می‌توانید زبان خود را با هر چیزی همانند روزها و یا هفته، مکان‌ها، و یا سایر موارد متصل نمایید.
در ادامه می‌توانید با دسته‌ای از پیشنهادات ما در این زمینه آشنا شوید
سعی کنید برنامه خود را در این زمینه تنظیم کنید. به‌عنوان‌مثال می‌توانید یک زبان خاص را در صبح و یا در روزی خاص از هفته فراگیرید. این کار باعث جدا شدن L2 و L3 از همدیگر شود و در نهایت نگرانی شما را بابت کاربرد زبان‌های دیگر به جای هم رفع نماید.
برای مطالعه هر زبان محل مطالعه متفاوتی در نظر گیرید. به‌عنوان‌مثال می‌توانید یک زبان را در خانه و زبان دیگر را در کتابخانه مطالعه کنید. در صورتی که خانه شما دارای باغ است، می‌توانید یک زبان را در آنجا مطالعه کنید. و در صورتی که از هیچ‌یک از این موارد استفاده نمی‌کنید، تغییر جای خود در درون اتاق نیز می‌تواند در این زمینه تأثیرگذار باشد. پس از مدتی ذهن شما به‌صورت خودکار می‌تواند با تغییر محل سکونت هماهنگ شود. و در صورتی که جای خود را برای مطالعه تغییر دادید، متوجه شود که وقت مطالعه زبان دیگری است. یکی از معلمین انگلیسی‌زبان باتجربه بانام بنی لویس دراین‌باره می‌گوید:

کاربرد مکان‌های مختلف برای یادگیری زبان می‌تواند تغییرات زیادی در زمینه یادگیری و حتی ایجاد شخصیت انسان به وجود آورد. ممکن است شما هم متوجه شده باشید که گروهی از افراد وقتی که به زبان دیگری سخن می‌گویند، شخصیت خود را نیز با توجه به آن زبان تغییر می‌دهند. وقتی که این افراد با زبان انگلیسی و یا آلمانی مکالمه می‌کنند، ممکن است جدی‌تر و یا منطقی‌تر دیده شوند. ولی وقتی که به زبان اسپانیایی گفتگو می‌کنند، احساسی‌تر به نظر می‌رسند. به هر حال حتی می‌توانید از چنین حالات خاصی در جهت منفعت و مصالح خود بهره‌مند شوید.

یادگیری L3 از طریق L2

در صورتی که بتوانید به اهداف موردنظر خود دست پیدا کنید، می‌توانید یک زبان را از طریق زبان دیگر فراگیرید. در صورتی معنی کلمه و یا عبارتی را در زبان L3 نمی‌دانید، سعی نکنید که آن را به زبان بومی خود و یا سایر زبان‌هایی که می‌دانید ترجمه کنید. سعی کنید تا آن را به L2 برگردانید. در صورت امکان می‌توانید از دفترچه‌ای در L2 برای یادگیری L3 استفاده کنید.
چنانچه زبان‌هایی که در حال یادگیری آن‌ها هستید به هم مرتبط هستند، سعی کنید لیستی از کلمات مرتبط با هم را در این زبان‌ها شناسایی و یادداشت نمایید. وقتی که توانستید کلمات مشابهی در L2 و L3 پیدا کنید، آن‌ها را در اپلیکیشن Memrise، Anki و یا سایر اپلیکیشن های مرتبط با حفظ لغات وارد کنید و از این طریق کلمات L3 را با کمک L2 فراگیرید.
این عمل می‌تواند بسیار مفید باشد، و می‌توانید به سادگی کلماتی که معادلی مشابه در L2 و L3 دارند را مشاهده کنید و فراگیرید. در غیر این صورت روند یادگیری هم به همان نسبت طولانی‌تر خواهد شد.

آیا پیشنهاد می‌کنید که چند زبان مختلف را به‌صورت همزمان یاد بگیریم؟

همان‌طوری که در طول این مقاله مشاهده کرده‌اید، این گفته به عوامل متعددی بستگی دارد. یادگیری یک زبان هم به‌نوبه خود دشوار است و در صورتی که بیش از یک زبان را به آن اضافه کنید، این روند می‌تواند بسیار دشوارتر شود.
در هر صورت، چنانچه هنوز هم به هر دلیلی قصد یادگیری زبان‌ سوم را دارید، باید زمان نسبتاً زیادی را به آن اختصاص دهید. و در این راه نظم و همچنین ثبات قدم داشته باشید. تا بتوانید گام‌های خود را استوار بردارید و بدون هیچ مانعی به سمت جلو حرکت کنید. تنها کاری که باید انجام دهید این است که اطمینان حاصل کنید در  L2 از سطح مقدماتی عبور کرده‌اید. پس از تصمیم‌گیری در این زمینه، سعی کنید تا در مرحله بعد زبان‌های موردنظر خود را اولویت‌بندی نمایید و برنامه مناسبی برای یادگیری آن‌ها تهیه کنید.
نکته مهم‌تر این است که بتوانید بهترین روش را پیدا کنید و در هماهنگی با آن به سمت جلو حرکت نمایید و از تجربیات خود به نحو احسنت در این روند استفاده نمایید.